Quyết định của Sun Group đầu tư 500 triệu USD để xây dựng Nhà hát Opera Hà Nội được UBND TP. Hà Nội phê duyệt vào cuối tháng 4/2025 đánh dấu một bước đột phá trong lĩnh vực văn hóa nghệ thuật Việt Nam. Đây là dự án tư nhân đầu tiên tại nước ta dám “chơi lớn” với hạ tầng văn hóa – lĩnh vực mà ngay cả các quốc gia phát triển cũng thận trọng vì chi phí khổng lồ và độ phức tạp cao. Câu hỏi đặt ra là tại sao một doanh nghiệp tư nhân lại sẵn sàng đầu tư vào một công trình có thể không mang lại lợi nhuận trực tiếp ngay lập tức?
Tầm nhìn vượt xa lợi nhuận: Khi doanh nghiệp trở thành nhà kiến tạo văn hóa
Sun Group đầu tư vào Nhà hát Opera Hà Nội bởi tầm nhìn chiến lược về phát triển bền vững, nơi giá trị văn hóa trở thành nền tảng cho sự phát triển kinh tế – xã hội lâu dài, đồng thời khẳng định vị thế tiên phong của doanh nghiệp tư nhân Việt Nam trong việc đóng góp cho đời sống tinh thần của cộng đồng.
Việc Sun Group quyết định đầu tư vào dự án này thể hiện sự hiểu biết sâu sắc về vai trò của văn hóa trong xây dựng thương hiệu quốc gia. Trong bối cảnh Việt Nam đang hội nhập quốc tế, những công trình văn hóa biểu tượng như Nhà hát Opera Sydney hay Metropolitan Opera ở New York đã chứng minh sức mạnh “mềm” trong việc thu hút du khách, nhà đầu tư và nâng cao vị thế của đất nước.
Khác với những dự án thương mại thông thường tập trung vào lợi nhuận ngắn hạn, việc xây dựng nhà hát opera thể hiện triết lý kinh doanh bền vững. Đây là khoản đầu tư vào tương lai, nơi giá trị văn hóa sẽ tạo nên sức hấp dẫn lâu dài cho thành phố, thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao và thúc đẩy phát triển các ngành dịch vụ liên quan.
Thử thách khổng lồ: Tại sao ít doanh nghiệp dám “chơi” nhà hát opera?
Xây dựng và vận hành nhà hát opera là thách thức tài chính khổng lồ mà ngay cả các chính phủ cũng phải cân nhắc kỹ lưỡng, với chi phí ban đầu hàng trăm triệu USD và mức đầu tư vận hành liên tục lên tới hàng chục triệu USD mỗi năm.
Trên thế giới, các nhà hát opera nổi tiếng đều gặp khó khăn về tài chính. Nhà hát Elbphilharmonie ở Hamburg, Đức khánh thành năm 2017 với tổng chi phí 866 triệu EUR, gấp 10 lần dự toán ban đầu. Metropolitan Opera ở New York phải duy trì ngân sách hoạt động khoảng 300 triệu USD mỗi năm, chủ yếu dựa vào quyên góp từ các nhà hảo tâm.
Chi phí vận hành hàng ngày của một nhà hát opera còn “đáng sợ” hơn cả việc xây dựng. Thù lao cho các nghệ sĩ quốc tế có thể lên tới hàng triệu USD cho một buổi biểu diễn. Việc mời các ngôi sao như Kenny G đến Việt Nam vài năm trước đã đòi hỏi ban tổ chức phải mất hai năm để chứng minh năng lực tài chính và khả năng tổ chức.
Bên cạnh đó, chi phí bảo trì cơ sở vật chất, lương nhân viên chuyên nghiệp, và tổ chức các chương trình văn hóa nghệ thuật chất lượng cao cũng đòi hỏi nguồn kinh phí ổn định. Đây là lý do tại sao các nhà hát opera trên thế giới như La Scala (Ý), Palais Garnier (Pháp), hay Royal Opera House (Anh) đều cần sự hỗ trợ từ chính phủ hoặc các quỹ bảo trợ nghệ thuật.
Kinh nghiệm “làm văn hóa”: Từ Bà Nà Hills đến Phú Quốc
Sun Group đã chứng minh năng lực “làm văn hóa” qua hơn một thập kỷ phát triển các dự án kết hợp văn hóa – nghệ thuật – du lịch tại Đà Nẵng, Phú Quốc, Cát Bà và nhiều địa phương khác, tạo nên những biểu tượng văn hóa mới và thúc đẩy kinh tế địa phương phát triển.
Tại Đà Nẵng, Bà Nà Hills với Cầu Vàng đã trở thành biểu tượng thu hút hàng triệu lượt khách mỗi năm. Lễ hội pháo hoa quốc tế Đà Nẵng (DIFF) do Sun Group đồng tài trợ đã trở thành thương hiệu văn hóa của thành phố, góp phần định vị Đà Nẵng trên bản đồ du lịch thế giới.
Tại Phú Quốc, khu nghỉ dưỡng JW Marriott Phu Quoc Emerald Bay không chỉ là nơi nghỉ dưỡng mà còn là không gian tổ chức các triển lãm nghệ thuật và hòa nhạc quốc tế. Tại Cát Bà, tập đoàn đầu tư vào các dự án bảo tồn văn hóa địa phương, kết hợp phát triển du lịch bền vững.
Thành công này đến từ mô hình hợp tác ba bên: Nhà nước – Nhà đầu tư – Nhà sáng tạo. Sự ủng hộ từ chính quyền địa phương, sự sáng tạo của các nghệ sĩ trong và ngoài nước, cùng tâm huyết của nhà đầu tư đã tạo nên những chương trình biểu diễn đặc sắc, làm phong phú đời sống văn hóa và nâng tầm thương hiệu địa phương.
Chiến lược dài hạn: Kết nối Việt Nam với xu hướng văn hóa toàn cầu
Nhà hát Opera Hà Nội được định vị là cầu nối văn hóa giữa Việt Nam và thế giới, nơi nghệ thuật trở thành ngôn ngữ chung để kể câu chuyện về một đất nước giàu truyền thống nhưng luôn hướng tới tương lai, đồng thời tạo ra sức hấp dẫn mới cho thủ đô trong mắt du khách quốc tế.
Nhà hát Opera Sydney, hoàn thành năm 1973 với chi phí 102 triệu AUD (tương đương hơn 700 triệu USD hiện nay), đã trở thành biểu tượng văn hóa của Australia và thu hút hàng triệu du khách mỗi năm. Tương tự, Nhà hát Lớn Quốc gia Bắc Kinh khánh thành năm 2007 với chi phí 445 triệu USD đã trở thành điểm đến văn hóa toàn cầu.
Với thiết kế mái vòm “Ngọc trai lấp lánh” độc đáo, Nhà hát Opera Hà Nội hứa hẹn sẽ trở thành biểu tượng kiến trúc mới của thủ đô. Dự kiến, nhà hát sẽ đón tiếp các đoàn nghệ thuật quốc tế, là nơi các nghệ sĩ lừng danh trình diễn và giao lưu với khán giả Việt Nam.
Trong bối cảnh Việt Nam đang vươn mình trở thành quốc gia phát triển, vai trò của doanh nghiệp tư nhân càng trở nên quan trọng. Họ không chỉ tạo việc làm, thúc đẩy kinh tế mà còn góp sức xây dựng bản sắc văn hóa và niềm tự hào dân tộc.
Cam kết vận hành bền vững: Từ xây dựng đến khai thác hiệu quả
Sun Group cam kết đảm bảo Nhà hát Opera Hà Nội hoạt động hiệu quả sau khi hoàn thành thông qua việc xây dựng mô hình vận hành khoa học, kết hợp giữa các chương trình nghệ thuật chất lượng cao và hoạt động thương mại hợp lý để tạo nguồn thu ổn định.
Kinh nghiệm từ việc vận hành các dự án văn hóa nghệ thuật tại các địa phương đã giúp Sun Group hiểu rõ tầm quan trọng của việc cân bằng giữa giá trị nghệ thuật và tính bền vững tài chính. Nhà hát sẽ phục vụ đa dạng các loại hình nghệ thuật từ opera cổ điển, nhạc giao hưởng đến các chương trình biểu diễn hiện đại phù hợp với thị hiếu khán giả Việt Nam.
Bên cạnh việc tổ chức các buổi biểu diễn nghệ thuật đỉnh cao, nhà hát còn được thiết kế để có thể tổ chức các sự kiện doanh nghiệp, hội nghị quốc tế, và các hoạt động văn hóa cộng đồng. Điều này giúp tối ưu hóa công suất sử dụng và tạo nguồn thu đa dạng.
Quan trọng hơn, Sun Group hiểu rằng thành công của một nhà hát opera không chỉ nằm ở thiết kế kiến trúc hay công nghệ hiện đại mà còn ở khả năng kết nối với cộng đồng. Các chương trình giáo dục nghệ thuật cho trẻ em, workshop cho các nghệ sĩ trẻ, và các hoạt động văn hóa cộng đồng sẽ là những yếu tố quan trọng giúp nhà hát trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống tinh thần của người dân thủ đô.
Quyết định đầu tư vào Nhà hát Opera Hà Nội của Sun Group không đơn thuần là một khoản đầu tư tài chính mà còn là lời khẳng định về tầm nhìn và trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp tư nhân Việt Nam. Khi hoàn thành, nhà hát sẽ là nơi các thế hệ người Việt thưởng thức nghệ thuật đẳng cấp thế giới và tự hào về một biểu tượng văn hóa mới của đất nước.
